Văn hóa công sở: Gen Z tìm việc vì lương hay vì đam mê?
Theo ông Amit Kumar, chuyên gia thận tại Bệnh viện quốc tế SHALBY Sanar (Ấn Độ), trong những ngày lạnh, mọi người có xu hướng ít hoạt động thể chất hơn. Điều này không chỉ làm chậm quá trình tiêu hóa mà còn ảnh hưởng đến nhu động ruột, làm tăng nguy cơ hình thành sỏi thận.Đồng thời, việc giảm cường độ hoạt động có thể dẫn đến thay đổi trong dòng chảy của nước tiểu, yếu tố quan trọng trong việc ngăn ngừa hình thành sỏi. Mất nước là tình trạng phổ biến vào mùa đông do mọi người uống ít nước hơn. Điều này làm cho nước tiểu trở nên đậm đặc, tạo ra môi trường lý tưởng cho sự hình thành sỏi thận.Việc tiêu thụ quá mức các thực phẩm từ hạt, đậu phộng, rau bó xôi, thịt, phô mai và các sản phẩm từ sữa có thể làm tăng nguy cơ hình thành sỏi. Những thực phẩm này thường giàu oxalat và protein, có thể tạo thành sỏi thận. Sự kết hợp của các yếu tố này trong điều kiện nước tiểu đậm đặc làm gia tăng khả năng kết tinh khoáng chất bên trong thận.Sỏi thận thường biểu hiện qua nhiều triệu chứng, bao gồm đau nhói ở lưng, hông và bẹn, buồn nôn, nôn mửa, nước tiểu có màu đỏ hoặc nâu do máu. Một số trường hợp còn gây tắc nghẽn dòng chảy của nước tiểu hoặc gây đau khi đi tiểu. Trên là những dấu hiệu cảnh báo sỏi thận cần được xử lý kịp thời để tránh những biến chứng nghiêm trọng.Một trong những cách đơn giản nhất để giảm nguy cơ hình thành sỏi thận là duy trì cơ thể đủ nước. Bạn nên uống từ 2-3 lít nước mỗi ngày giúp pha loãng nước tiểu và giảm nguy cơ kết tinh khoáng chất. Việc duy trì chế độ ăn cân đối cũng rất quan trọng. Hạn chế tiêu thụ các thực phẩm giàu oxalat như rau bó xôi và giảm lượng protein động vật như có thể giúp giảm nguy cơ mắc sỏi thận. Ngoài ra, hoạt động thể chất đều đặn không chỉ cải thiện tiêu hóa mà còn duy trì dòng chảy nước tiểu khỏe mạnh, ngăn ngừa sự tích tụ khoáng chất trong thận.Béo phì được coi là một nguy cơ cao dẫn đến sỏi thận, vì vậy việc duy trì cân nặng hợp lý là điều cần thiết. Dù canxi rất cần thiết cho sức khỏe xương, nhưng việc bổ sung quá mức thông qua các loại thuốc hoặc thực phẩm chức năng có thể làm tăng nguy cơ hình thành sỏi thận.Khi EU có thêm tiền 'ảo'
Trong khoảng thời gian đó, những trẻ khác ùa chạy đi trốn, nấp đâu đó càng kín càng tốt. Khi đọc đến con số 100 thì trẻ mở mắt ra và bắt đầu đi tìm bạn, ai bị phát hiện đầu tiên là bị thua. Đếm đủ con số như thế, lâu lắm, có trẻ láu cá đọc tắt cho nhanh để khi mình mở mắt ra thì các bạn vẫn chưa kịp trốn. Câu đó như sau: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Thời nhỏ, tôi đã chơi trốn - tìm và nay con tôi cùng trẻ con hàng xóm cũng thế. Năm tháng đi qua, mãi hơn 60 năm sau, nhờ đọc Phan Khôi di cảo - bản thảo chưa đầy đủ (NXB Trí Thức - 2021) do các con của cha đẻ Tình già biên soạn, tôi mới biết chi tiết này: "Trẻ con ta có trò chơi đánh chắt. Dùng những que tre mà đánh, là đánh chắt que; dùng những hòn sỏi mà đánh, là đánh chắt chuyền. Đây không nói cách đánh như thế nào, chỉ nói khi đánh xong một bàn, đếm những que tre hay hòn sỏi đã chiếm được để định ăn thua, thì trẻ con ở Trung và ở Bắc đếm có khác nhau nhưng lại giống nhau ở một chỗ rất lạ. Trẻ con ở miền Trung đếm: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Trẻ con ở miền Bắc đếm: "Một chắt, hai choi, ba chòi, chín chủ, chẵn chục" (tr.216-217).Trò chơi này, sở dĩ gọi chắt/đánh chắt bởi bản thân chắt/hòn chắt có nghĩa là "hòn nhỏ nhỏ như viên đạn" (Đại Nam quấc âm tự vị, 1895), "Một trò chơi của trẻ con, một tay vừa nhặt vừa tung vừa hứng" (Việt Nam tự điển, 1931); hiện nay tên gọi phổ biến là "chuyền thẻ", có nơi còn gọi "đánh nẻ".Rõ ràng, cách đọc tắt trong trò chơi trốn - tìm đã có từ xưa lắm, ít ra đã có trước năm 1958 là năm ông Phan Khôi viết bài này. Ở đây, khi xét về chữ nghĩa ta thấy gì? Muốn thấy gì, trước hết cần phải tìm hiểu nghĩa của các từ đó."Một đôi" thì dễ hiểu rồi, không cần dài dòng gì thêm. "Hai đắn" thì "đắn" là gì? Tự bản thân từ này không có nghĩa, phải đi chung với từ khác, chẳng hạn Truyện Kiều có câu: "Đắn đo cân sắc cân tài/Ép cung cầm nguyệt, thử bài quạt thơ". Kể ra cái lối "mua người" ngày xưa cũng lạ, chẳng những cô ấy có nhan sắc mà còn phải biết "cầm kỳ thi họa đủ mùi ca ngâm" thì càng cao giá.Còn "ba thìn" thì sao? "Thìn" là từ Việt cổ có nghĩa là "sửa sang, răn, giữ", theo Đại Nam quấc âm tự vị (1895), chẳng hạn Thiên Nam ngữ lục có câu: "Thìn lòng tích đức tu nhân/Bụt trời đã biết, quỷ thần đã hay". Về tâm lý con người, không phải bây giờ mà hàng trăm năm trước, cụ Nguyễn Trãi đã nhìn ra:Dắng dỏi bên tai tiếng quản huyền,Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn.Xuân xanh chưa dễ hai phen lại,Thấy cảnh càng thêm tiếc thiếu niên."Nhẫn" nghĩa là đến, cho đến. Chí lý thật, có lúc nghe tiếng sáo, tiếng đàn (quản huyền) trong không gian, cảnh vật mà mình yêu thích ắt khó giữ lòng mà xao động, xao xuyến, rồi cảm thấy tiếc xuân xanh đã qua. Đã qua thời tuổi trẻ. Chỉ còn là cảm xúc bùi ngùi. Sực nghĩ, "Tiếng đưa hiu hắt bên lòng/Buồn ơi! Xa vắng, mênh mông là buồn" của Thế Lữ cũng là lúc nghe Tiếng sáo Thiên Thai nên khiến "Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn" là vậy.Rồi, "chín chăn" nghĩa là gì?Ta thử đặt giả thuyết từ "một đôi" là 2, "hai đắn" là 4, ắt "ba thìn" là 6, vậy "chín chăn" cũng nằm trong cách tính này? Không, "chín chăn" trong ngữ cảnh này chính là chẵn/chín chẵn, do cách phát âm nhanh nên đã lướt bỏ dấu ngã trở thành "chăn". Chẵn là trọn, đủ, không lẻ, không thừa, không thiếu, đủ cặp, không so le, còn có cách nói chẵn chòi, chẵn bon. "Chín chăn" xác định, quả quyết chính xác là 9. Suy luận này hợp lý bởi kết thúc câu này là "chẵn chục" tức là 10. Theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ, "chục" là tiếng Việt chuyển gốc Hán-Việt: "Chục: số vật mười món, hoặc có hơn (tùy vùng) < thốc (sum họp, một bụi - giọng Quảng Đông: chục)". Ca dao có câu: Bảy với ba, anh kêu rằng một chụcTam tứ lục, anh tính cửu chươngBảy cộng ba đúng là 10, là chục. Cách gọi "chẵn chục" đến nay vẫn còn phổ biến, còn gọi chục trơn, chục chẵn. Dù biết chắc là vậy nhưng chắc gì chục là 10?Ta có thể kiểm chứng trong đời thường lẫn tác phẩm văn học, chẳng hạn, khi viết Bảy ngày trong Đồng Tháp Mười, nhà văn Nguyễn Hiến Lê có kể khi đến "Tân An, một châu thành nằm ở ven Đồng Tháp", lúc đi chỗ ăn sáng: "Anh Bình nhất định lựa tiệm ở gần chợ vì anh vốn ưa cảnh náo nhiệt, thích nhìn người ta đi lại, mua bán. Anh mua một trái dưa hấu và một chục quít, ngạc nhiên lắm khi thấy cô hàng đếm cho anh mười hai trái. Anh cầm hai trái trả lại: "- Cô đưa thừa cho tôi. Tôi mua có một chục thôi mà". Cô hàng nghe giọng là lạ của anh, mỉm cười, đẩy hai trái quít về phía anh: "- Thầy mua một chục thì tôi đếm một chục đó". Anh Bình chẳng hiểu gì cả, tôi phải giảng: "- Ở miền này trái cây như quít, mận thì một chục là mười hai trái. Có tỉnh một chục mười bốn hay mười sáu kia". "- Lạ nhỉ! Một chục mười sáu trái. Thế thì có ông thánh hiểu".Chi tiết này đã phản ánh tính cách rộng rãi, hào phóng của người miền Nam. Anh Bình ngạc nhiên là phải bởi anh từ ngoài Bắc vào, không sinh sống nơi này.Với các phân tích, dẫn chứng vừa nêu, tóm lại, ta vẫn không hiểu rõ nghĩa các từ liên quan đến số đếm trong trò chơi của con trẻ ngày xưa. Không những thế, ta còn còn ngắc ngứ với bài đồng dao này: "Mồng một lưỡi trai/Mồng hai lá lúa/Mồng ba câu liêm/Mồng bốn lưỡi liềm/Mồng năm liềm giật/Mồng sáu thật trăng/Mười rằm trăng náu/Mười sáu trăng treo/Mười bảy sảy giường chiếu/Mười tám rám trấu/Mười chín đụn dịn/Hăm mươi giấc tốt/Hăm mốt nửa đêm…". Với câu "Mười chín đụn địn", có bản ghi "đụn dịn". Bài đồng dao này mô tả hình thù mặt trăng qua các ngày, đại khái, đêm 17 trăng lên vào lúc người ta "sảy giường chiếu" là chuẩn bị ngủ, đêm 18 trăng mọc là lúc lửa ủ trong bếp đã "rám trấu"... Thế, đêm 19 "đụn địn/đụn dịn" thì hiểu thế nào đây?Chịu. Từ "chịu" này, ta lặp lại một lần nữa khi nghe đến từ "đí địn". Trong tập sách Người Việt nói tiếng Việt (NXB TH TP.HCM - 2023), nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Thọ cho biết văn cảnh xuất hiện của từ này: "Chuyện rằng có một chị vợ cực đoảng. Một hôm anh chồng bắt được một con ba ba, giao cho vợ làm bếp rồi đi làm đồng, bụng chắc mẩm chiều về có mồi ngon sẽ rủ bạn lai rai vài xị đế. Chị vợ thả con ba ba vào nồi, bỏ thêm vào đó vài ngọn rau mùng tơi rồi bắc lên nấu trên bếp củi. Trong khi chị lúi húi vo gạo thì con ba ba thấy nước nóng lên, nó bèn bò ra khỏi nồi rồi đi mất. Chị vợ đoảng vo gạo xong, mở vung nồi canh xem thử. Chị ta lấy đũa khoắng, nhận ra rau mùng tơi vẫn chưa kịp chín, nhưng ba ba đâu thì chẳng thấy. Chị ta cứ bần thần ngẫm nghĩ hồi lâu, rồi đi đến kết luận: "Mùng tơi chưa chín, đí địn đã tan".Dám nói rằng, những từ vừa nêu ra chẳng ai có thể giải thích nổi nghĩa của nó. Riêng cách nói về số đếm trong trò chơi đánh chắt, ta còn thắc mắc vì sao ở miền Trung, từ "3/ba thìn" lại nhảy qua "9/chín chăn", cũng như ở miền Bắc từ "3/ba chòi" lại vọt đến "9/chín chủ"? Cách nói này hoàn toàn không ngẫu nhiên mà đã vận dụng, phổ biến trong tục ngữ, ca dao, thí dụ: "Thằng Bờm có cái quạt mo/Phú ông xin đổi ba bò, chín trâu", "Ba bể chín châu", "Ba bị chín quai mười hai con mắt"… Ông Phan Khôi thừa nhận: "Tôi nghĩ mãi mà không hiểu". Rồi ông nêu ý kiến: "Hoặc giả câu trẻ con nói đó có cái lý gì sâu kín về số học hay toán học mà mình không biết. Còn như bảo thứ đó trẻ con bạ đâu nói đấy, hơi đâu mà tìm hiểu cho mệt trí, thì tôi không dám" (SĐD, tr.217).Bạn cũng nghĩ thế chăng?Vâng, tôi cũng nghĩ thế. Và xét ra trong ngày xuân ngày tết, chúng ta cùng bàn về vài từ "bí hiểm" đâu phải không có ích khi cùng tìm về tiếng Việt.
Ông ngoại chở cháu gái đi học rồi mất tăm, cả nhà tìm thâu đêm khắp TP.HCM
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho biết, ngày 11.5, ở khu vực Nam bộ có nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất ngày phổ biến 35 - 37 độ C, có nơi trên 37 độ C như: Biên Hòa (Đồng Nai) 38,3 độ, Mộc Hóa (Long An) 38 độ C, Thủ Dầu Một (Bình Dương) 37,3 độ C…
Danh ca Thái Châu đảm nhận vai trò giám khảo của chương trình Hãy nghe tôi hát - nơi tôn vinh những ca khúc của các nhạc sĩ như Anh Bằng, Vinh Sử, Giao Tiên… Trong vai trò “cầm cân nảy mực”, nam nghệ sĩ nói ông đặt kỳ vọng vào các thí sinh, hy vọng những hậu bối mang đến những tiết mục độc đáo, thể hiện được sức sáng tạo và sự nhạy bén trong âm nhạc. Giọng ca Bài thánh ca buồn trải lòng: “Điều quan trọng nhất là nghĩ cách hát làm sao để nhanh chóng chạm đến trái tim khán giả”.Nam giám khảo tâm sự ông đánh giá cao sự thông minh, nhạy bén của thế hệ trẻ hiện nay, đồng thời cho biết thêm: “Các bạn rất tài năng và xinh đẹp, chỉ còn bí quyết hát làm sao để truyền tải được nội dung, tinh thần của tác giả ca khúc và chạm đến trái tim của khán giả, một ngày không xa các bạn sẽ trở thành các ngôi sao âm nhạc được yêu mến”.Theo danh ca Thái Châu, để một chương trình âm nhạc thu hút nhiều người xem, ngoài yếu tố thí sinh, ban giám khảo cũng đóng vai trò quan trọng. Nam nghệ sĩ cho biết: “Điều quan trọng nhất là không tạo áp lực căng thẳng, mà xem đây là một mái nhà nghệ thuật, cùng nhau chia sẻ những điều bổ ích cho sự nghiệp ca hát. Không nên chỉ trích hay phê bình nặng lời, mà chỉ đơn thuần là chia sẻ kinh nghiệm như tình anh em, tình thầy trò. Những người đã vào nghề trước sẽ chia sẻ kinh nghiệm, chỉ ra điểm cần phát huy, cần hoàn thiện, để các thí sinh tiến bộ hơn khi bước ra cuộc thi”.Sau hơn 50 năm hoạt động nghệ thuật, đứng trên không ít sân khấu lớn nhỏ và làm giám khảo nhiều sân chơi âm nhạc, Thái Châu cho rằng tố chất của một ca sĩ thành công, ngoài ngoại hình đẹp, giọng hát tốt, cần trau dồi kỹ năng, nghiên cứu kỹ nội dung bài hát để truyền tải đúng tinh thần, cảm xúc của tác giả đến khán giả.Chia sẻ về quan điểm đang gây tranh cãi của một ca sĩ rằng “nghe nhạc không nghe đời tư”, danh ca Thái Châu cho rằng tùy thuộc vào thị hiếu khán giả nhưng việc giữ gìn đời tư trong sạch vẫn là điều nên làm của một người nghệ sĩ. Giọng ca Cô Thắm về làng tin rằng một nghệ sĩ có đời tư tốt đẹp sẽ lan tỏa những điều tích cực đến khán giả. “Khi đời tư tốt đẹp, giọng hát hay, đầu tư vào từng sản phẩm thì khán giả sẽ yêu mến mình”, ông nhấn mạnh.Đề cập đến 6 giọng ca triển vọng ghi danh Hãy nghe tôi hát gồm Tuấn Kha, Hoàng Tâm Anh, Huỳnh Như, Quốc Phú, Thành Danh, Trân Oanh, danh ca Thái Châu cho biết đây là lần đầu ông gặp gỡ các thí sinh, mỗi người đều sở hữu tài năng và cá tính âm nhạc riêng biệt. “Trước thềm cuộc thi diễn ra, tôi mong các bạn hãy hát một cách tự do, có tính sáng tạo, có phong cách trình diễn mới mẻ để gây ấn tượng mạnh với các giám khảo và người xem”, ông nói. Không chỉ là một sân chơi âm nhạc, Hãy nghe tôi hát còn là một không gian âm nhạc cảm xúc, đưa khán giả trở về với những giá trị tinh thần, với những bản tình ca bất hủ. Chương trình dự kiến lên sóng từ 13.3 trên THVL1.
Tuyển tập những quán cafe trên thế giới có nội thất độc đáo
Theo Android Authority, hàng triệu người dùng YouTube trên toàn cầu đang gặp phải tình trạng chất lượng video giảm sút nghiêm trọng, ngay cả khi kết nối internet của họ hoàn toàn ổn định. Tình trạng này đã gây ra sự bức xúc lớn trong cộng đồng mạng, đặc biệt là trên các nền tảng xã hội như Reddit.Nhiều người dùng phản ánh rằng video trên YouTube thường xuyên phát ở độ phân giải thấp (144p hoặc 360p) một cách mặc định, bất kể họ đang dùng tốc độ internet nào. Khi họ cố gắng chuyển sang độ phân giải khác (1080p hoặc cao hơn), video lại gặp phải tình trạng xoay vòng 'buffering' liên tục, gây khó chịu và gián đoạn trải nghiệm xem.Tình trạng này không chỉ xảy ra trên một nền tảng cụ thể. Người dùng iOS, máy tính để bàn và TV thông minh đều báo cáo gặp vấn đề tương tự. Tuy nhiên, ứng dụng YouTube trên điện thoại và máy tính bảng Android dường như vẫn hoạt động ổn định.Trước sự bức xúc của người dùng, YouTube đã thừa nhận vấn đề và cho biết đang tích cực tìm kiếm giải pháp. Nền tảng này đã cập nhật trang hỗ trợ, thông báo rằng họ nhận thức được tình trạng chất lượng video thấp và đang nỗ lực khắc phục.Trong thời gian chờ đợi bản sửa lỗi từ YouTube, người dùng nên thường xuyên kiểm tra trang hỗ trợ của YouTube để cập nhật thông tin mới nhất. Nhiều người dùng mong muốn YouTube sẽ sớm khắc phục sự cố này và mang lại trải nghiệm xem video mượt mà cho họ.
